ORAL DEMİRCİOĞLU

Karina Tasarım Danışmanlık ve Eğitim Hizmetleri

1.YANICI / PARLAYICI SIVILARIN TANIMI VE ÖZELLİKLERİ

Sıvı tanım itibariyle, bulunduğu kabın şeklini alan ve üzerine uygulanan basınçtan bağımsız olarak sabit bir hacmi kaplayan, neredeyse sıkıştırılamaz maddenin dört temel halinden hallinden birini ifade etmektedir. Özellikle teknik olarak, bir maddenin sıvı olarak kabul edilmesi ve yangın güvenliği önlemlerinin belirlenmesinde ele alınışını daha somut bir biçimde ortaya koymak gerekirse National Fire Protection Association- Flammable and Combustible Liquids Code- NFPA-30 [2]'a bakmak gerekir. Burada sıvı tanımı:

• ASTM D5’e göre test edildiğinde 300 geçişli asfalttan daha yüksek bir akışkanlığa sahip olan maddeler, • Belirli bir erime noktası belirlenemeyen ancak ASTM D4359'a göre sıvı olduğu belirlenmiş akışkan maddeler, olarak yapılmaktadır.

Bunun yanında bu bildirinin konusu olan yangın güvenliği önlemleri için öncelikle bu sıvının yanıp yanmadığını belirlemek gerekir. Basit bir ifadeyle eğer bir sıvı yanmıyorsa yangın veya parlama tehlikesi oluşturmaz. Bir sıvının yanma özelliği ise genellikle parlama noktasının varlığına bağlıdır ve parlama noktası; -belirli standart koşullar altında (kapalı kap denemesi)- bir sıvının yüzeyinde tutuşabilir karışımı oluşturabilecek biçimde buharlaşmaya başladığı en düşük sıvı sıcaklığıdır. Ancak parlama noktasının tek başına yangının sürmesini belirleyen tek olgu olduğunu söylemek yanlış olur. Çünkü bazı sıvılarda parlama noktasına sahip olsa da sıvının kendisi sürekli yanmaya izin verecek kadar yanıcı buhar üretemez; üretilen buhar karışımı çok düşük bir yanma ısısına ve yavaş ısı salma oranına (Hat Release Rate) sahiptir. Tipik olarak az miktarda yanıcı veya parlayıcı çözelti ile formüle edilen su bazlı boyalar buna bir örnek olarak gösterilebilir. Bu ürünler bir parlama noktası gösterse de içindeki su kaynayana ve arda kalan kalıntı çok katı hale gelene kadar sıvı çözelti yanmayı desteklemeyecektir. Bu tür bir karışım yangın tehlikesi oluşturmaz ancak kapalı bir muhafaza içinde patlama tehlikesi oluşturabilir. Ancak yine de yangın noktasının, yani aleve maruz kaldığında bir sıvının tutuşacağı ve sürekli yanmaya devam edeceği en düşük sıcaklık değerinin, sıvının sınıflandırılmasında kullanılmadığını unutmamak gerekir.

Yazının devamı için tıklayın