MACIEJ PALUCH / Krakow Teknoloji Üniversitesi, Otomobil ve İçten Yanmalı Makineler Enstitüsü, Al. Jana Pawla II 37, 31-864 Krakow, Polonya

MARCIN NOGA Krakow Teknoloji Üniversitesi, Otomobil ve İçten Yanmalı Makineler Enstitüsü, Al. Jana Pawla II 37, 31-864 Krakow, Polonya

1. Giriş

Çağdaş bir santrifüj pompa tasarımının anlamı ayrı ayrı parçalarının ölçülerini ve geometrilerini belirlemektir. Doğru model çark seçim metodu kullanılabilecek çark modellerini karşılaştırarak basitleştirilebilir. Böyle bir karşılaştırma verilen uygulamalar için uygun fonksiyonel parametrelerin aralığına dayanmaktadır. Bu işlem başlangıç tasarım parametrelerinin seçimini kolaylaştırır ve aynı zamanda pompa basma yüksekliği (pump head/lifting height) ve enerji kullanımı gibi parametrelerin sınır değerlerini açık bir biçimde belirlemeye imkân sağlar.

Endüstri veya ekonominin diğer dallarındaki özel uygulamalar [1] için imal edilecek santrifüj pompa çarklarının geometrisini tasarlamak ve belirlemek ile ilgili konular bu pompaların çarklarının seçimine bağlıdır [2, 3]. Tasarım aşamasında, Pfleiderer düzeltmesi [4] (enerji kullanımını azaltma faktörü), A. Stepanoff formülü [5] ve dayanıklılık hipotezleri dikkate alınır. Pompa çarkı kanatlarının geometrilerini belirleyerek şekillendirilmesinde çarkın artan yarıçapı üzerinde birbirini takip eden noktalar için çark kanadı genişliği analizine dayanan destekleme metodu kullanılmıştır. Bu metot Carl Pfleiderer tarafından 1930’larda geliştirilmiştir [6], fakat hala akışkan pompaları ve kompresörlerinin santrifüj özellikteki elemanları için uygulanmaktadır [7, 8]. Bu yaklaşımda ilk adım tasarlanan pompanın spesifik, sağlanabilir ve gereken çalışma parametrelerine dayanan doğru tip pompa çarkının seçilmesidir [9]. Gereken parametreler: Nominal (tam yükteki) pompa çarkı sürati, nominal çark dönme süratinde gereken akış oranı ve pompanın basma yüksekliğidir.

Bu parametrelere dayanarak pompa karakteristik sürati denilen sürat hesaplanır. Grafik bir formda akış oranı ve pompa basma yüksekliğine göre karakteristik süratteki değişikliğin gösterilmesi kabul edilen parametreleri en iyi şekilde karşılayacak çarkın seçilmesi için göreceli olarak basit ve hızlı bir analiz yapılmasına olanak sağlayacaktır. Analiz yangından korunma birimlerince kullanılması planlanan bir yangın söndürücü araçta kullanım için planlanan çark örneği üzerinde yapılacaktır. Benzer olarak, böyle bir analizi endüstride kullanılan genel maksatlı pompalardan özel teknik cihazlar veya özel görevlere için yapılmış pompalar için planlanan pompa çarkları uygulamalar için de yapmak mümkündür.

Yazının devamı için tıklayın