Portatif Gaz Dedektörleri
SEDA KILIÇKAYA
Fizik Mühendisi İST İşçi Sağlığı Teçhizatı San. Tic. Ltd. Şti
Portatif gaz dedektörleri günümüz teknolojisinde büyük yer kaplamaktadır ve Kişisel Koruyucu Ekipman (PPE) kategorisine girmektedir. Portatif gaz dedektörleri bir ortamda bulunan gazların varlığını ve miktarını dedekte eden ve gaz varlığı sonucunda işitsel-görsel-titreşimsel uyarı veren cihazlardır. Bu cihazlar, personelin yanıcı-patlayıcı ve toksik gazların oluşturabileceği tehlikelerden korumasını amaçlar. Çalışma ortamında bulunan hareket halindeki veya sabit bir şekilde duran personelin nefes aldığı ortamın havasını izleme, ölçme ve önlem alabilmesinin tek yolu portatif gaz dedektörlerinden geçmektedir. İnsan hayatının önemini ön plana çıkaran portatif gaz detektörleri endüstriyel alanların vazgeçilmez bir parçası olmuştur ve kullanım alanları gün geçtikçe artmaya devam etmektedir.
Bunlardan önemli olanları şu şekilde sıralayabiliriz; petrokimya, petrol ve gaz, enerji sektörü, savunma sanayi, matbaacılık, araba park alanları ve tüneller, medikal ve laboratuvar, çelikhaneler, kimyasal tesisler, atık su arıtma tesisleri, denizcilik, kapalı alan uygulamaları, madencilik vb. Ortamda aynı anda bir veya birden fazla gaz tehlikesi oluşabilir. Oluşabilecek riskleri en aza indirmek ve önleyebilmek adına portatif gaz dedektörleri bir veya birden fazla gazı ölçecek şekilde tasarlanmıştır. Ortamda bulunabilecek tek bir gazın ölçülmesi isteniyorsa portatif gaz dedektörü bu işlemi tek sensör ile gerçekleştirir. Çoklu gazların ölçülmesini istendiği durumda, 5 gaza kadar ölçüm yapabilen portatif gaz dedektörleri hangi gazlar için ölçüm yapacak ise konfigürasyon yapılır ve sensörler yardımı ile ortamdaki gazın dedekte olması sağlanır. Dedektörlerde kullanılan sensörler gazların yanıcı-patlayıcı, toksik olma özelliklerine farklı algılama prensipleri kullanırlar. Sensörleri katalitik, IR (kızıl ötesi), elektrokimyasal ve PID olarak tanımlayabiliriz.
