İtfaiyecilerin Yangında Karşılaştıkları Tehlikeler
SELÇUK ŞENAY
İnegöl İtfaiye İstasyonlarından Sorumlu Bölge Amiri
Yangınlar, aniden patlak veren ve hızlıca yayılan tehlikeli olaylardır. Bu acil durumlarda öne çıkan kahramanlar, yani itfaiyeciler, yangının sadece alevlerini değil, aynı zamanda birçok karmaşık ve gizli tehlikeyi de kontrol altına almak zorundadır. Her yangın, sıcaklık dalgaları, zehirli gazlar ve yapısal hasarlar gibi birçok risk içerir ve bu riskler, itfaiyecilerin hayatını tehlikeye atar. Bu yazıda, itfaiyecilerin yangın yerlerinde karşılaştıkları tehlikeleri ayrıntılı bir şekilde ele alarak, onların bu zorlu mücadeledeki kahramanlıklarını ve karşılaştıkları risklerin kapsamını daha iyi anlamayı amaçlıyoruz. Her yangın, itfaiyecilerin cesaretinin ve profesyonelliğinin bir testi olurken, bizlerin de görevi bu önemli görevlerin perde arkasındaki gerçekleri gözler önüne sermektedir.
1. Yüksek Sıcaklığın İtfaiyeciler Üzerinde Etkileri
Tipik bir konut yangınında ortam sıcaklığı 600 °C ile 1200 °C arasında değişebilir. Havalandırma ve hızlandırıcıların varlığı bu sıcaklığı etkileyebilir. Özellikle evlerde bulunan deterjanların muhteviyatında olan peroksit, içeriğinde oksijen ihtiva ettiğinden yanma varlığını sürdürebilmesi için oksijene ihtiyaç duymaz ve bu durum konut yangınlarını ileri safhalara taşıyabilir. Endüstriyel tesislerde meydana gelebilecek yangınlar, yanan malzemenin içeriği ve hacmine göre 1000 °C ile 1800 °C, araç yangınları ise; 600 °C ile 1500 °C arasında değişebilmektedir. Örneğin; Lityum İyon pilli araçlarda termal kaçak sonrası pilin sıcaklığı 500 °C’ nin üzerine çıkar. Küçük pillerde (telefon, tablet, dizüstü bilgisayar) HRR (ısı salınım oranı) 20 kW ile 200 kW arasında iken, büyük pillerde, pil modülü başına HRR, 200 kW ile 1000 kW arasında değişkenlik gösterir.
İtfaiyecilerin üzerinde bulunan yangına karşı koruyucu kıyafetleri, onları yüksek sıcaklığın etkilerinden korur. Bu kıyafetlerin 370 °C’ ye kadar yapısal bütünlüğü bozulmaz. Kısa süreli yüksek sıcaklıklarda (600 °C- 800 °C)ise; erimez, damlamaz ve yanmaz özelliktedir. Yüksek sıcaklık etkisi itfaiyecilerde, bir takım akut ya da kronik sağlık sorunlarına yol açabilir. Bu etkiler; sıcaklık etkisiyle artan kalp atış hızı, dehidrasyon, elektrolit dengesizliği, sıcak çarpması (vücut sıcaklığının 40 °C’nin üzerine çıkması), termal veya buhar kaynaklı yanıklar, bayılmalar, rabdomiyoliz gibi sorunları yol açarak, itfaiyecilere yıkıcı etkileri olabilir.
