40 YANGIN VE GÜVENLİK • TEMMUZ - AĞUSTOS / 2026 yapılmalıdır. Kırsalda yaşayan nüfusun azalmasıyla birlikte, yangın öncesi alınacak önlemlerde köylü desteğinin zayıflaması, yerel erken müdahale kapasitesini düşürmektedir. Yerel halkın eğitimi ve gönüllülüğe katılımı teşvik edilmelidir. Bu nedenle önleyici tedbirler daha sistemli ve kurumsal hale getirilmelidir. Genç meşcereler (30 yaş ve altı) yangına karşı daha savunmasızdır. Bu meşcerelerin bakımlarının eksiksiz yapılması, yangınlara dirençli ormanların oluşturulması ve yangınların büyümesinin önlenmesi açısından önem taşımaktadır. Tecrübeli orman personelinin emekli olması nedeniyle kaybolma riski taşıyan bilgi birikimi ve kriz yönetim becerilerinin yeni nesil ormancılara deneyim yoluyla aktarımı için mentorluk sistemleri geliştirilebilir. 2021 yılındaki büyük yangınlar sonrasında medyanın orman yangınlarına ilgisi, bu konuya ayırdığı süre ve kaynaklar azalmış; bu durum kamuoyunun bilgilendirilmesini olumsuz etkilemiştir. Yazılı, görsel ve dijital medya bu konuda bilinçlendirilmeli, desteği sağlanmalı, konu uzmanları tarafından doğru bilgilendirme yapılmasına dikkat edilmelidir. Gönüllü bireylerin yangınla mücadelede etkili olabilmesi için, bireysel değil, organize ekipler halinde eğitim almaları ve sahada birlikte çalışabilecek kapasiteye ulaşmaları sağlanmalıdır. Orman içindeki yerleşim alanlarının (örneğin sitelerin) yangına karşı gerekli fiziki ve yapısal önlemleri alması ve bu alanların düzenli olarak denetlenmesi gerekmektedir. Belirli ormanlık alanlara girişlerde, mobil cihazlara SMS yoluyla otomatik bilgilendirme ve risk uyarılarının gönderilmesini sağlayacak bir sistem kurulması, bireysel farkındalığı artıracak ve erken uyarı imkânı sunacaktır. Yeni bir yangın hassasiyet haritası çıkarılmasına gerek bulunmamakla birlikte, mevcut haritalardaki hassasiyet seviyelerinin mevzuata uygun şekilde güncellenmesi gereklidir. Yangınla mücadele eden personelin özlük haklarının iyileştirilmesi, personel motivasyonu ve görev etkinliği açısından elzemdir. Özellikle teknik personelin rotasyon vb. uygulamalarla yerlerinin değiştirilmesi yangınlarla mücadelede zafiyete yol açabilmektedir. Rotasyon uygulamasından vazgeçilmeli, yer değiştirmeye yönelik işlemlerin kış aylarında yapılmasına özen gösterilmelidir. Bazı durumlarda, büyüyen yangınların kontrol altına alınması mevcut söndürme imkânlarının ötesine geçtiğinde, yangının insan yaşamını ve yerleşim alanlarını tehdit etmeyecek şekilde doğal sınırlarına ulaşmasına izin verilmesi gerekebilir. Bu tür vakalarda, yangının kendi doğal seyrine bırakılması ya da stratejik olarak belirli bir bölgenin kontrollü şekilde yanmasına göz yumulması, örneğin karşı ateş yönteminin uygulanması, yangınla mücadelede etkin bir taktik olarak değerlendirilebilir. Böylece hem müdahale eden ekiplerin güvenliği sağlanmakta hem de yangının daha geniş ve riskli alanlara sıçraması önlenmektedir. Bu durum kamuoyuyla şeffaf şekilde paylaşılmalı, OGM bu konuda daha açık bir iletişim politikası benimsemelidir. 2.1. Yangına Dirençli Toplum Köy ve yerleşim yerlerinin korunması için belediye itfaiye ekiplerinin ve özel idarenin kapasitesi artırılmalı, bu bölgelerdeki vatandaşın önleme süreçlerine ve kapasiteye aktif katılımı sağlanmalı, bu alanlara yönelik özel müdahale güçleri oluşturulmalıdır. Yerel yönetimler, belediyeler ve itfaiye teşkilatları, özellikle orman-yerleşim arakesitindeki konut ve tesislerde yürütülecek yangınlara yönelik farkındalık çalışmalarında daha aktif bir rol üstlenmeli; bu yolda gerekli düzenlemeler yapılmalıdır. Yangın gönüllülüğü sistemi, yalnızca yangınla mücadelede değil, aynı zamanda farkındalık ve önleme çalışmalarında daha etkin kullanılabilmesi amacıyla gözden geçirilmeli ve revize edilmelidir. Yangın farkındalığı, okul öncesi eğitimden başlayarak tüm eğitim kademelerinde müfredatın yeniden düzenlenmesiyle artırılmalı; içeriklerin niteliği yükseltilmelidir. Öğretmenlerin bu konuda bilinçlendirilmesi ve eğitilmesi için daha fazla kaynak ve çaba ayrılmalıdır. İlgili kamu kurumları, sivil toplum ve akademisyenlerin medya mensuplarına yönelik ortak bilgilendirme çalışmaları ile medyada yangın okuryazarlığı güçlendirilmelidir. Turizm tesisleri, yangınla mücadele çalışmalarına daha etkin bir şekilde dahil edilmeli; çalışanları doğru şekilde eğitilmeli, gerekli donanım sağlanmalı ve farkındalık düzeyleri artırılmalıdır. Turizm tesislerinin yangınlara karşı direncinin artırılması için, görev ve sorumlulukları daha net tanımlanmalı ve yerine getirilmesi sağlanmalıdır. Yangınla ilgili eğitim ve farkındalık çalışmaları, yangın riskinin arttığı dönemlerde planlanmalı ve periyodik uyarılarla toplumun bilinci canlı tutulmalıdır. Mahalle, köy ve diğer yerleşim alanlarında risklerin belirlenmesi ve farkındalığın artırılmasında, sivil toplum kuruluşları daha aktif ve organize bir şekilde görev almalıdır. Köyler, mahalleler ve yerleşim yerleri, hem yaşayanları hem de yapılarıyla birlikte yangına karşı dirençli hale getirilmelidir. Bu kapsamda gönüllülere eğitim verilmeli; gerekli donanım, ekipman ve altyapı sağlanmalıdır. RAPOR
RkJQdWJsaXNoZXIy MTcyMTY=