22 YANGIN VE GÜVENLİK • MART - NİSAN / 2026 MAKALE Konaklama Amaçlı Kullanılan Yapılarda: 1. GİRİŞ Turizm; insanların devamlı ikamet ettikleri, çalıştıkları ve her zamanki olağan ihtiyaçlarını karşıladıkları yerlerin dışına seyahatleri ve buradaki genellikle turizm işletmelerinin ürettiği mal ve hizmetleri talep ederek, geçici konaklamalarından doğan olaylar ve ilişkiler bütünüdür (Kozak vd., 2015). Turizmin gelişmesiyle; otel, pansiyon, misafirhane vb. konaklama biçimlerini içeren ticari konaklama sektörü giderek büyümektedir. Konaklama sektörü, insanların kendi konutları dışında değişik nedenlerle yaptıkları seyahatlerde geçici olarak konaklama, beslenme, dinlenme ve rekreasyon gereksinimlerini ticari amaçlarla en uygun ortamda karşılayan otel, motel, tatil köyü, hostel, kamping, pansiyon, oberj vb. işletmelerin yer aldığı bir sektördür (Olalı ve Korzay, 1993). Konaklama amaçlı kullanılan yapılar (oteller, yurtlar, pansiyonlar vb.), yoğun insan trafiği, kullanıcıların mekânsal yabancılığı ve uyku sırasındaki savunmasızlık gibi faktörler nedeniyle yangın güvenliği açısından kritik riskler barındırmaktadır (Demirel ve Konur, 2006). Bu çalışma, söz konusu riskleri azaltmak için entegre bir yangın güvenliği yaklaşımı sunmayı amaçlamaktadır. 1.1. Türkiye'de Konaklama Tesislerinin Mevcut Durumu Türkiye Otelciler Birliği, 2023 yılı Türkiye Zincir ve Grup Oteller Araştırması çalışmasında, Türkiye'de zincir ve grup otel sayısının 67'ye ulaştığı, bunların 46'sı yerli, 21'i yabancı yatırımcıya ait, toplam 722 tesiste 157.495 oda kapasitesi bulunduğunu beyan etmiştir (TÜROB, 2023). En çok otellerin bulunduğu iller sırasıyla İstanbul, Antalya ve Ankara olarak belirtilmiş, yatak sayısı bakımından illerin sıralamasını; Antalya, İstanbul ve Ankara olarak açıklanmıştır. Konaklama tesisleri içerisinde yer alan kamu ve özel yurtların birleşik kapasitesi 1 milyonun üzerindedir. Türkiye'deki kamu ve özel yurtlara ilişkin 2024 verileri şöyledir: • Kamu Yurtları (KYK): 774 yurt, 719 bin yatak kapasitesi • Özel Yurtlar: Yaklaşık 4.692 yurt, 463 bin yatak kapasitesi (Gençlik ve Spor Bakanlığı, 2024). Türkiye'de misafirhane ve pansiyonlar, Kültür ve Turizm Bakanlığı'nın "basit konaklama işletme belgeli tesisler" kategorisinde sınıflandırılmaktadır. Temmuz 2024 verilerine göre 14.867 tesis, 328.547 oda ve 663.420 yatak kapasitesi bulunmaktadır (Kültür ve Turizm Bakanlığı, 2024). Çizelge 1’de konaklama tesislerinin sayısını ile oda ve yatak sayısı yer almaktadır. 1.2. Yangın Güvenliği Standartları ve Mevzuat Konaklama tesislerinde yangın güvenliği, ulusal ve uluslararası çeşitli standartlar ve mevzuatlar çerçevesinde düzenlenmektedir. Bu düzenlemeler, yapısal önlemlerden operasyonel prosedürlere kadar geniş bir yelpazede güvenlik parametrelerini tanımlamaktadır. Çizelge 2 Uluslararası ve Ulusal düzeyde yer alan başlıca standartların kapsamı ve odak noktası karşılaştırmasına yer verilmiştir. (*) Mimarlık ve Yangın Sempozyumu 2025 Bildiriler Kitabında yayınlanmıştır. SERKAN KORKMAZ Afet İşleri ve Risk Yönetimi Dairesi Başkanlığı Afete Hazırlık Şube Müdürlüğü YANGIN GÜVENLIK ÖNLEMLERI VE TATBIKAT PLANLAMA(*)
RkJQdWJsaXNoZXIy MTcyMTY=